de finale truc bij uistek: hoe verheimelijking door ontveinzing kan omslaan in schaamteloos tarten
[HF20251209:de_finale_truc_bij_uitstek]
Finalis heeft wel degelijk weet van een doel in het leven. Toch staan zijn levensdoelen haaks op dat levensdoel, want finalis wil zijn levensdoel zelf kunnen kiezen. Immers: hij weet dat hij zichzelf zou moeten afschaffen, of dat hij anders wel zal worden afgeschaft. Omdat hij de zelfverachting voor de eerste optie mist, en geen liefde voelt voor wat het lot voor hem zou kunnen betekenen, heeft hij andere doelen gekozen. De eerste heeft hij geluk genoemd, de tweede erkenning, en de derde zelfbehoud. Vanwege dat laatste heeft hij het sociaal-darwinisme omarmd, maar over die afleidende doelen gaat het hier niet. Hier gaat het over het besef dat finalis zal worden afgeschaft. Dat besef heeft homo finalis wel degelijk bereikt, en het trekt de kleuren uit zijn wereld. Vanwege dat laatste (genotzucht kan finalis niet ontzegd worden) heeft hij zijn toevlucht genomen tot nog een vierde doel: ontveinzing. Hij doet de toenemende existentiële druk als niet-bestaand voorkomen, en vlucht daarvoor niet alleen in de afleiding door spektakel, entertainment en het mensenrecht op vakantie. Ook van oorlog en genocide knapt finalis op, vergeleken met de wereldondergang die hem op de hielen zit. Finalis begrijpt tenslotte dat het niet de wereld is die ten onder zal gaan, maar zijn eigen wereld. Dat is hem te pijnlijk en overigens wel degelijk een Armageddon waard, althans, dat zegt hij. De ware homo finalis roept dat het leven niet langer de moeite waard is als hij zijn variant van opzichtige consumptie niet langer tot zich kan nemen. Bijvoorbeeld ‘zijn’ wekelijkse gehaktbal of Quarter Pounder, of kippetje – want een mens heeft nu eenmaal ergens recht op. Het is dus niet helemaal verrassend dat finalis zijn eigen ondergang subsidieert door gewoon door te gaan met het verbranden van fossiele energiebronnen. Zijn heimelijke doelen tarten steeds schaamtelozer en steeds openlijker het doel dat hij eigenlijk zou moeten nastreven. Zelfbehoud, erkenning en geluk zijn hem beduidend minder waard dan ontveinzing. Zijn probleem: om in dat laatste te geloven, moet hij de andere doelen steeds brutaler, steeds schaamtelozer tarten. Een SUV rijden is niet genoeg.
The text above is part of a preview of a book (in progress) by Leon Dessau, titled Homo Finalis.
More info on the mainpage.
Unless indicated, all imagery on this site is AI generated
Images: creative commons / © Leon Dessau 2025
Leon Dessau 